Een Veilig Nest

Schadelijke stoffen

Hieronder vind je een overzicht met schadelijke stoffen en mogelijke gezondheidseffecten. Deze stoffen kunnen voorkomen in meubels en afwerkingsmaterialen (K), schoonmaakmiddelen (W), verzorgingsproducten (V) of speelgoed (S).

1,2-dichlorobenzene

K, W
  • oplosmiddel
  • kan effecten hebben op de lever, de nieren en het bloed
  • mogelijk kankerverwekkend

1,4 dioxaan

V
  • reststof die ontstaat bij het maken van o.a. SLS
  • op etiket: PEG, polyethyleen, polyethyleenglycol, polyoxyethyleen-eth- (zoals sodium laureth sulfaat), oxynol ceteareth of oleth

2-ethozyethanol of 2-ethozyethyl acetaat

W
  • oplosmiddel
  • vermindert vruchtbaarheid
  • schadelijk bij inademen, inslikken en huidcontact
  • schadelijk voor ongeboren kind

AHA’s – alfahydroxyzuren

V

(of ‘fruitzuren’; incl. glycolic acid (glycolzuur) en lactic acid  (melkzuur))

  • kan door de huid dringen
  • veel vermeldingen in de VS van vervelende huidreacties
  • kan de gevoeligheid voor zonlicht vergroten en daarmee het verouderen van de huid en het risico van huidkanker

Aniline

S
  • zeer giftig, kankerverwekkend
  • kan genen beschadigen

Benzophénone-3(oxybenzone)

V

Homosalate (HMS) 4-MBC Octylméthoxycinnamate (OMC) of Octyl-dimethyl PABA (OD-PABA)

  • zonnefilters
  • hormoonverstoorders
  • bioaccumulatief in levende organismen, moedermelk en milieu
  • allergeen

BHT

V

Butylated hydroxytoluene
(gebutyleerd hydroxytolueen)

  • conserverende anti-oxidanten, niet toegestaan in babyvoeding
  • irriteert ogen, huid en slijmvliezen, mogelijk allergeen
  • in verband gebracht met gedragseffecten, voortplantingsproblemen

Biocides

K
  • bedoeld om (schadelijke) organismen (planten, dieren) te doden, af te schrikken of onschadelijk te maken
  • huidirritatie, brandplekken, allergieën

Bisfenol A

V, S
  • om kunststof steviger/onbreekbaar te maken
  • hormoonverstorend, vroegtijdige pubertijd bij meisjes, diabetes, obesitas
  • mogelijk kankerverwekkend

Bronopol

K, W, V

(2-bromo-2nitropopaan-1,3diol)

  • conserveringsmiddel, wordt ook toegevoegd aan melk
  • kan onder omstandigheden kankerverwekkende nitrosamines produceren en bij verhitting uiteenvallen in o.a. formaldehyde
  • irriterend voor de ogen en huid, sensibiliserend

Broomhoudende vlamvertragers

S
  • vertraagt het in de brand vliegen van materialen en producten met enkele minuten
  • mogelijk hormoonverstorend
  • beïnvloed voortplanting
  • PBT, sommigen ook CMR

ButaanPropaan

W
  • drijfgas in spuitbussen en luchtverfrissers
  • in combinatie met andere VOS: hoofdpijn, migraine en urineweginfecties  
  • bij langdurig veelvuldig gebruik (dagelijks/wekelijks) baby’s oorpijn, diaree en braken

Cadmium

K, S
  • gebruikt als pigment in niet natuurlijke verfkleuren
  • kankerverwekkend, giftig bij inademen
  • beïnvloedt voortplanting
  • effect op hersenontwikkeling

Chloorhoudende paraffine

S
  • kankerverwekkend
  • hormoonverstorend

Chroom

S
  • kankerverwekkend, mutageen, giftig
  • veroorzaakt ernstige brandwonden
  • beïnvloedt voortplanting

Fenoxyethanol

V
  • conserveringsmiddel
  • irriterend bij langdurig contact, kan door de huid heen, neurotoxisch
  • kan door overgeven en diaree uitdroging veroorzaken bij baby’s

Formaldehyde

K, W, S

formaldehydedonoren (o.a. imidazolidinyl urea en bronopol (2-bromo-2-nitropropane-1,3-diol)

  • conserveringsmiddel, in veel lijmsoorten, smeermiddelen en verf, in plaatwerk, meubels en laminaat, textiel en leer
  • irriterend voor de slijmvliezen en de huid (aan ogen en luchtwegen)
  • bij hoge concentraties en langdurige blootstelling kankerverwekkend en giftig voor de voortplanting.

Ftalaten

K (o.a. PVC), W, V, S

Dibutylftalaat (DBP)
(Dibutylftalaat (DBP)
di (2-ethylhexyl) ftalaat (DEHP)
diethylftalaat (DEP)
butylbenzylftalaat (BBP)

  • gebruikt als weekmaker (plastic) en voor de vervaardiging van parfums (vaak niet vermeld op het etiket)
  • verbod op het gebruik van DEHP, DBP en BBP in alle speelgoed en kinderverzorgingsartikelen
  • riskant voor zwangere vrouwen en ongeboren kinderen (verdacht van veroorzaken misvormingen aan mannelijke geslachtsdelen)
  • hormoonverstorend en veroorzaken aangeboren afwijkingen
  • in verband gebracht met astma en allergieën

Glycol ether

K, W
  • oplosmiddel, schoonmaakmiddel, pesticide, geneesmiddel, antivries
  • brandbaar
  • CMR
  • schadelijke voor de vruchtbaarheid en het ongeboren   kind
  • schadelijk bij inhaleren, inslikken en huidcontact
  • kan in werkomgeving Organisch Psycho Syndroom (schildersziekte) veroorzaken

Lood

K, S
  • gebruikt als pigment in niet natuurlijke verfkleuren
  • kankerverwekkend
  • giftig voor voortplanting
  • effect op hersenontwikkeling

Natriumlaureth-sulfaat (SLES) of Natriumlauryl-sulfaat (SLS)

W, V
  • schuimvormer
  • irriterend voor de huid, droogt uit, verandert de hydro-lipide film (bufferlaag) op de huid
  • SLES kan een kankerverwekkende stof bevatten
  • SLS is geassocieerd met aften in de mond

Nonylphenol

S
  • emulgeermiddel, oppervlakte actieve stof, dispergeermiddel
  • hormoonverstorend

Oppervlakte actieve stoffen

W

Octamethylcyclotetrasiloxane
Octylphenol (ethoxylates)

  • hormoonverstorend

Organotin

S
  • conserveermiddel, tegengaan van zweetlucht, bacteriegroei, schimmel en rotting
  • hormoonverstorend
  • invloed op voortplanting
  • kankerverwekkend
  • huid- en oogirritatie
  • giftig voor het immuunsysteem
  • bij inname kunnen de stoffen inwerken op het zenuwstelsel

PAKs

K

Polycyclische aromatische
koolwaterstoffen

  • groep van honderden organische stoffen opgebouwd uit twee of meer benzeenringen, ontstaan bij onvolledige verbranding of verkoling van diverse koolstofbevattende materialen, zoals fossiele brandstoffen, voedingsmiddelen en hout
  • kankerverwekkend

Parabenen

K, W, V

(Alkylhydroxybenzoaten/Butyl/methyl/ ethyl/Propyl/isobutylparaben)

  • conserveringsmiddel, biocide, antibacterieel middel, antischimmel
  • hormoonverstoorders
  • kan door de huid dringen

Paraffinum liquidumvaselineceresinewas

V
  • minerale oliën
  • verstoppen de poriën, worden niet door het lichaam worden afgebroken en daardoor risico van verontreiniging door polycyclische aromatische koolwaterstoffen (PAKs, kankerverwekkend)

“Parfum” of Geurstoffen

W, V
  • geurstof/parfums (indicatie op mogelijke aanwezigheid van ftalaten en parfumstoffen) bedoeld om gebruik te veraangenamen.
  • kan astmaverschijnselen versterken
  • kan chemische stoffen bevatten die met kanker in verband worden gebracht, die lever en nieren beschadigen of giftig zijn voor het zenuwstelsel
  • mogelijk allergeen

Perfluor-houdende chemicaliën

S
  • kankerverwekkend
  • beïnvloedt voortplanting

Octamethylkyclotetrasiloxaan

W
  • hormoonverstorend
  • schadelijk voor vruchtbaarheid

Octylphenol (ethoxylates)

W
  • hormoonverstorend

P-Fenyleendiamine

V

(PPD, of para-fenyleendiamine)

  • in verband gebracht met kanker bij mensen die ermee werken
  • astma en allergieën
  • kan door de huid dringen
  • huidirritatie

Phenozyethanol

V
  • clycolether, vergemakkelijkt het mengen van componenten van product, maakt binnendringen van huid mogelijk
  • irriterend voor ogen, huid en luchtwegen bij langduig contact, neurotoxisch

Polycyclische muskverbindingen

W

Galaxolide, tonalide

  • parfum
  • hormoonverstorend
  • allergeen

Propylbenxzeen

V

(cumeen)

  • oplosmiddel
  • effect op centraal zenuwstelsel
  • kankerverwekkend

Propyleenglycol

V

(1,2-propaandiol)

  • vochtbinder (gebruikt om vocht vast te houden)
  • kan bij contact huidontstekingen veroorzaken
  • in verband gebracht met verzwakking van het centrale zenuwstelsel

PVC

K, S
  • synthetisch materiaal, zacht of hard, voor vele toepassingen gebruikt
  • 8-16 stoffen in PVC kunnen verschillende soorten schade veroorzaken, zoals dipentylftalaat (CMR, kan schade aan ongeboren vrucht veroorzaken), cadmium, lood en vinylchloride (=kankerverwekkend, bij verbranding komt dioxine vrij), organotinverbindingen

Sodium Lauryl Sulphate

V

(Natriumlaurylsulfaat / natriumdodecylsulfaat)

  • schuimvormer
  • irritaties aan huid en ogen en luchtwegen
  • kan lever longen en immuunsysteem beschadigen
  • enkele aanwijzingen van nadelige effecten op de voortplanting

Terpenen

W, V
  • (anti)geurmiddelen/parfums geurstoffen
  • in combinatie met drijfgassen kunnen klachten als hoofdpijn, migraine en urineweginfecties ontstaan; bij langdurig veelvuldig gebruik (dagelijks/wekelijks) baby’s oorpijn, diarree en braken

Titaniumdioxide

V
  • kan duiden op nanodeeltjes en kan dan waarschijnlijk door de huid dringen
  • potentieel toxisch
  • aanwezigheid vaak niet aangegeven op etiket
  • niet biologisch afbreekbaar

Toluenen

V

(Toluol, methylbenzeen)

  • oplosmiddel
  • risico van spontane miskraam voor vrouwen die ermee werken
  • huidirritatie
  • giftig voor centraal zenuwstelsel, ogen, bloed, lever, nieren en huid

Triclosan

W, V, S

(5-chloor-2-(2,4-dichloorfenoxy)-
fenol) of Microban (merknaam)

  • antibacteriële, antimicrobiële stoffen, gebruikt als conserverings- en ontsmettingsmiddel
  • bio-accumulatief (o.a. in menselijke moedermelk aangetroffen)
  • bevordert bacteriële resistentie
  • hormoonverstorend
  • dioxines (in verband gebracht met kanker) worden gevormd tijdens de productie, de verbranding en bij blootstelling aan zonlicht
  • ophoping in het milieu, giftig voor waterorganismen

Xyleen

W
  • oplosmiddelen, schoonmaakmiddel, pesticide, geneesmiddel, antivries
  • schadelijk voor voortplanting, ongeboren kind
  • huidirritaties en eczeem

Zinkoxide

V
  • kan duiden op nanodeeltjes en kan dan waarschijnlijk door de huid dringen
  • potentieel toxisch
  • aanwezigheid vaak niet aangegeven op etiket
  • niet biologisch afbreekbaar